Trend 1: Hoge prijzen
Facility managers lopen er bij al hun services tegenaan: de prijzen stijgen en de kosten nemen toe. Ook schoonmaakbedrijven hebben te maken met stijgende kosten en die berekenen ze zoveel mogelijk door aan de opdrachtgever. Het afgelopen jaar kregen schoonmaakmedewerkers 12,74 procent bij hun loon, nog voor de onderhandelingen over de nieuwe cao überhaupt zijn begonnen. Schoonmaakbedrijven wilden hun medewerkers tegemoet komen toen de inflatie de pan uitrees, ook omdat het behoud van medewerkers in de huidige arbeidsmarkt cruciaal is voor de continuïteit van de bedrijfsactiviteiten.
Trend 2: Personeelskrapte
Uit de arbeidsmarktkrapte-indicator van ABN Amro blijkt dat de schoonmaak een van de sectoren is die het zwaarst kampt met de krapte op de arbeidsmarkt. Eind vorig jaar was bijvoorbeeld 77 procent van de vacatures voor glazenwassers niet te vervullen. In de gehele schoonmaakbranche, geeft 82 procent van de ondernemers aan het personeelstekort als een belemmering te ervaren.
Om toch zoveel mogelijk handen te krijgen en behouden, is niet alleen het loon belangrijk. Ook de balans tussen werk en privé en andere arbeidsvoorwaarden zijn een motivatie om in de schoonmaak te werken. Niet alleen schoonmaakbedrijven zijn hierbij verantwoordelijk voor het creëren van een aantrekkelijke werkomgeving voor de schoonmaakmedewerker. Facilitair managers kunnen rekening houden met de behoefte van de schoonmaakmedewerker: beloning, waardering en eigen regie en inspraak.
Overgaan op dagschoonmaak is een manier om schoonmaakmedewerkers voldoende werk-privébalans en een betere baan te bieden. Dit leidt niet alleen tot meer verbinding met de gebruikers van het gebouw, maar ook tot uitbreiding van de arbeidsuren. Op deze manier kan de schoonmaker 6 of 8 uur aaneengesloten werken, in plaats van 2 keer 2 uur. Dat maakt het werk waardevoller en het verbetert hun positie op de arbeidsmarkt.
Trend 3: Automatisering
Veel trends grijpen in elkaar en ook automatisering valt daaronder. Machines kunnen de zwaardere en repetitieve taken overnemen van medewerkers om hen de tijd te geven andere taken op te pakken. Dit komt tegelijkertijd ten goede aan de beleving van zowel de medewerkers als de gebouwgebruikers. Taakdifferentiatie, waaronder naar hospitality, wordt door veel bedrijven gezien als een volgende stap naar efficiëntie en werkgeluk. Met de opkomst van robotica, cobotica en ergonomische optimalisatietools, zoals exoskeletten, wordt er een dienstenaanbod op maat geboden.
Trend 4: Digitalisering
Werken op basis van data is een van de trends die zich blijft ontwikkelen. Er komt namelijk steeds meer data beschikbaar en als facility manager is het goed om te weten hoe je hiermee om moet gaan. Welke data krijg je binnen en hoe zet je die in om je diensten nog beter te stroomlijnen? In het gebouw kun je data gebruiken om de bezetting in de gaten te houden, de efficiëntie te verhogen, maar ook om de schoonbeleving te optimaliseren. Ten eerste geeft gebouwdata je een beeld welke ruimtes wanneer gebruikt worden. Vooral in die ruimtes kun je je schoonmaakmedewerkers aan de slag laten gaan. Ook door gebruik te maken van bijvoorbeeld slimme dispensers is het gemakkelijker te monitoren wanneer het tijd is om producten aan te vullen. Ten tweede kun je metingen uitvoeren om na te gaan waar de schoonmaakdienst het meeste impact kan maken.
Trend 5: Duurzaam voor milieu en mens
Duurzaamheid in de schoonmaak is tweeledig; de focus ligt op zowel milieu als mens. De schoonmaakdienst kan op een belangrijke manier bijdragen aan de duurzaamheidsdoelen van de gehele organisatie. Onder andere door gebruik te maken van milieuvriendelijke producten, materialen en machines. Maar ook dagschoonmaak is een belangrijke stap naar een meer duurzame impact. De CO2-voetafdruk van schoonmaak neemt af en het pand hoeft minder lang te worden verlicht en verwarmd, waardoor ook het energieverbruik lager wordt.
Ten tweede is duurzame inzetbaarheid van medewerkers een punt dat bij elke organisatie op de agenda staat. Ook om invulling te geven aan de social return. In dat kader bieden bedrijven hun medewerkers bijvoorbeeld hulp bij financiële zaken, trainingen in persoonlijke ontwikkeling en gratis sportmogelijkheden. Hierbij is het cruciaal om als facility manager met de medewerkers in gesprek te blijven en hiermee te achterhalen waar de behoefte ligt. Hierdoor zorg je voor een goede relatie en gelukkige werknemers die langer gezond door kunnen blijven werken en betrokken zijn bij de organisatie.
Door: Paula Jansen, journalist bij Scherp Communicatie
